Ege Üniversitesi

"Huzurlu Üniversite, Kaliteli Eğitim, Aydınlık Gelecek"

PROF. DR. CELÂL SARAÇ


Prof. Dr. Celal SARAÇ
11.12.1963 - 27.10.1965

1906 yılında Bağdat´ta doğan ve Urfa´da büyüyen Mustafa Celâl Saraç, ilk ve orta öğrenimini Urfa´da tamamlamıştır. 1922-1923 öğretim yılında Urfa´nın Vatan İlkokulu’nda matematik öğretmenliği yapan Saraç, 1926 yılında Adana Lisesi’nden mezun olmuş ve İstanbul Yüksek Mühendis Mektebi’nde (bugünkü İstanbul Teknik Üniversitesi) yüksek öğrenime başlamıştır. Bu sırada Milli Eğitim Bakanlığı’nın açtığı yarışma sınavını kazanarak Aralık 1927´de Fransa´ya gönderilmiştir. Ocak-Temmuz 1928 arasında Dijon Carnot Lisesi Mathematiques Speciales sınıfında okuyan Saraç, Kasım 1928´de Dijon Üniversitesi Fen Fakültesi Matematik-Fizik-Kimya Dalı’nda öğrenime başlamış ve Kasım 1932´de mezun olmuştur. Bu arada Dijon Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde Prof. Gaston Bachelard tarafından verilen “Bilim Felsefesi” ve “Bilim Tarihi” derslerine de, bu konulara olan ilgi ve merakı nedeniyle bir yıl devam etmiştir.


Kasım 1932´de Adana Lisesi Fizik-Kimya öğretmeni olarak göreve başlayan Saraç, 1933´de başlayan Üniversite Reformu nedeniyle İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Genel Fizik Doçentliği’ne naklen atanmıştır. Bu arada 1936-1942 yılları arasında Maltepe Askeri Lisesi´nde ek görevle fizik öğretmenliği de yapan Doç. Dr. Saraç, 1942´de Ankara´da Milli Eğitim Bakanlığı Yüksek Öğretim Şube Müdürlüğü ve Gazi Eğitim Enstitüsü Genel Matematik Öğretmenliği’ne naklen atanmıştır.

1943 yılı Eylül ayında açılan Ankara Üniversitesi (AÜ) Fen Fakültesi Fizik Profesörlüğü´ne ve MEB Talim-Terbiye Dairesi üyeliğine atanan Prof. Dr. Saraç, Gazi Eğitim Enstitüsü’ndeki fizik öğretmenliğini de ek görevle sürdürmüştür. 18 Haziran 1946 tarihinde 4936 sayılı Üniversiteler Kanunu´nun yürürlüğe girmesi ile AÜ Fen Fakültesi Tecrübi Fizik Enstitüsü Müdürü olarak akademik göreve devam eden Prof. Dr. Saraç, 1951-1953 yılları arasında AÜ Fen Fakültesi Dekanlığı, 1951-1958 arasında AÜ Senato Üyeliği yapmıştır. Nisan 1961-1962 arasında İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü (bugünkü Marmara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi) Müdürlüğü de yapan Prof. Dr. Saraç, 01 Ekim 1962´de AÜ Fen Fakültesi Tecrübi Fizik Enstitüsü Müdürlüğü’nden Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Genel Fizik Kürsüsü Profesörlüğü’ne terfian nakledilmiştir.


Ege Üniversitesi’nde Genel Fizik Kürsüsü’nü fiilen kuran ve geliştiren, Teorik Fizik Kürsüsü Profesörlüğü’nü de vekâleten yürüten Prof. Dr. Celâl Saraç, 11 Aralık 1963´de Ege Üniversitesi Rektörlüğü´ne seçilmiştir. Rektörlük görevi 27 Ekim 1965´de tamamlanan Prof. Dr. Saraç, 1973 yılına kadar üniversite senato üyeliği de yapmış olup 13 Temmuz 1976´da yaş haddinden emekli olmuştur.


Prof. Dr. Saraç, 9 tercüme ve 5 telif olmak üzere 14 kitap, 4´ü Fransızca olmak üzere 34 bilimsel makale yanında çeşitli konularda makaleler de yayımlamıştır. Bilim tarihi alanında araştırma ve yayın faaliyetleri de bulunan Prof. Dr. Saraç, Fransızca ve Almanca dillerinden başka, Bilim Tarihi araştırmalarına yetecek derecede Arapça ve Farsça da bilmekteydi.


Prof. Dr. Celâl Saraç, 22 Ağustos 1998 tarihinde 92 yaşında iken İstanbul´da vefat etmiştir.


Diğer Ek Görevler
MEB Yayın Müdürlüğü Klasikler Tercüme Bürosu Üyeliği (1946-1962), Ankara Radyosu Ahlâki Musahabeler Komisyonu Başkanlığı ve aylık radyo konuşmaları (1952-1958), Ege Üniversitesi Arkeoloji Enstitüsü Müdürlüğü (1964-1976).


Yurtdışında Kısa Süreli Araştırma-İnceleme Görevleri
Almanya Heidelberg Üniversitesi (1931), Berlin Üniversitesi (1936), Fransa Dijon Üniversitesi (1938 ve 1939), Amsterdam/Hollanda Bilim Tarihi Kongresi (1950), Brüksel/Belçika Mekanik Kongresi (1956), Münih Bilim ve Teknik Tarihi Kütüphanesi (1956), Dijon Fen Fakültesi ve Paris Ölçüler ve Ağırlıklar Enstitüsü (1960 ve 1966), Heidelberg Üniversitesi (1969), Avrupa Üniversitesi Rektörleri Toplantısı (1964), Montreal/Kanada´da Uluslararası Üniversiteler Birliği Toplantısı (1970).